Çocuk ve Ergenlerde Şema Terapi

Çocuk ve Ergenlerde Şema Terapi

Uzm. Klinik Psikolog Bahar İkra Dener
11.2.2020
Şema terapi; kişinin yaralı yanıyla ( çoğunlukla çocukluk ve ergenlik dönemindeki yaralardır ) temas kurup geçmişte karşılanmamış ihtiyaçları sonucunda oluşan olumsuz temel inançları, şimdi ve burada değiştirebilmesi için fırsat sunar. Şema terapi ile sorunları aşabilmek, kalıcı çözümler sağlamak mümkündür.

Jeffrey Young tarafından geliştirilmiş olan Şema Terapi modeli, erken dönem yaşantıların, yetişkinlik dönemindeki yansımalarının keşfine ve değişimine odaklıdır.
Çocukluk yaşantılarının önemli bir yeri olduğu şema terapide; terapist ve danışan, kişinin güncel sorunlarıyla geçmişi arasındaki bağlantıları kurup, düşünsel ve duygusal bir farkındalığı hızlı bir şekilde gerçekleştirebilmektedir. '' Şimdi ve burada beni acıtanla, geçmişte ve orada canımı acıtan'' arasında kurulan bağlantı terapinin ilerleyen evrelerindeki olumlu davranış değişiklikleri için de zemin hazırlamaktadır.
Şema terapi; kişinin yaralı yanıyla ( çoğunlukla çocukluk ve ergenlik dönemindeki yaralardır ) temas kurup geçmişte karşılanmamış ihtiyaçları sonucunda oluşan olumsuz temel inançları, şimdi ve burada değiştirebilmesi için fırsat sunar. Şema terapi ile sorunları aşabilmek, kalıcı çözümler sağlamak mümkündür.

 

'' İncinmiş Çocuktan Sağlıklı Erişkine...''

Bir düşünün çocukken neye ihtiyacınız vardı? Çok başarılı olmak mıydı 4 yaşındaki arzunuz ya da ihtiyacınız çok zengin, güçlü olmak mıydı 7 yaşındaki bir çocuk olarak? İstisnasız her bir çocuğun ilk ihtiyacı GÜVENDE HİSSETMEK ve BAĞLANMAKTIR. Yaşadığı ortamda sadece güvende hissetmek, kendisine bakım verene güvenli bağlanmak istemez çocuk. Aynı zamanda ayrışabilmek, birey olabilmek, YETERLİ HİSSETMEK ister, cezalandırma beklentisi olmadan İHTİYAÇLARINI DUYGULARINI İFADE ETMEK, kendine GERÇEKÇİ SINIRLAR oluşturmak bu sayede sıkıntılara, engellere göğüs gerebilmek, kendisine ve karşısındakine saygı duymak ister. Halının üzerine şöyle rahatça yayılıp '' olması gerekenler '' olmadan OYNAMAK İSTER, şartsız koşulsuz ANLAŞILMAK,KABUL EDİLMEK, ONAYLANMAK ister. Tüm çocuklar bunları ister peki ne kadarını karşılayabilirler bu ihtiyaçların? Nasıl ki bir çiçek solmadan büyüyebilmek için toprak, su, güneş gibi çevresel koşullara ihtiyaç duyuyorsa bir çocuğun da içinde büyüdüğü çevrede ihtiyaçlarını ne oranda karşıladığı önemlidir. Bu nedenle şema terapide çocukluk yaşantılarının ayrı bir önemi vardır.

Şema Terapide Terapi Süreci
1. Değerlendirme ve Eğitim Aşaması: Bu aşamanın temel amacı, danışanın durumunu değerlendirme; danışanı, problemleri hakkında ve şema terapi hakkında eğitmektir. Bu aşamada danışanın hayatının merkezindeki şemalar tespit edilir, bu şemaların hayatındaki olumsuz etkileri ortaya konulur, danışanın şemaya ait duygularla temas etmesi sağlanır, işlev bozucu başa çıkma tepkileri ve modları tespit edilir.
2. Değişim Aşaması: Şema terapide değişim en temelde 4 temel alan üzerinde sağlanır:
Bilişsel Alan, Yaşantısal Alan, Terapi İlişkisi Alanı ve Davranışsal Kalıpları Alanı.
Her alan için, kendine has yöntem ve teknikler kullanılır.

Şema Terapi ; Çocuk ve ergenlerde; korku, kaygı, öfke, özgüven eksikliği, çocuk ve aile arasındaki olumsuz ilişkiler, sınav kaygısı, depresyon…
Yetişkinlerde ise Depresyon, kişilik bozuklukları vs. gibi birçok hastalıkların tedavisinde kullanılmaktadır.

Bahar İkra DENER
Uzm. Klinik Psikolog
(0252) 223 80 40